Nâng cao chất lượng hoạt động của Trung tâm chính trị cấp xã - nền tảng quan trọng xây dựng đội ngũ cán bộ đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới
- Thứ ba - 07/07/2026 04:02
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Trong tiến trình xây dựng Đảng và hệ thống chính trị, công tác giáo dục lý luận chính trị luôn được xác định là nhiệm vụ trọng yếu nhằm xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên có bản lĩnh chính trị vững vàng, phẩm chất đạo đức trong sáng, trình độ chuyên môn đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong giai đoạn mới.
Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh khẳng định: “Làm mà không có lý luận thì không khác gì mò trong đêm tối, vừa chậm chạp vừa hay vấp váp”, “lý luận như cái kim chỉ nam, nó chỉ phương hướng cho chúng ta trong công việc thực tế”[1]. Lời dạy của Người đến nay vẫn còn nguyên giá trị và là kim chỉ nam trong công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ của Đảng. Thực tiễn cách mạng Việt Nam đã chứng minh, ở bất kỳ giai đoạn nào, việc xây dựng đội ngũ cán bộ có bản lĩnh chính trị vững vàng, có tư duy chiến lược, có năng lực tổ chức thực tiễn luôn bắt đầu từ công tác giáo dục lý luận chính trị.
Trong bối cảnh toàn Đảng đang tiếp tục đổi mới tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị, xây dựng mô hình chính quyền địa phương hai cấp; thực hiện Quy định số 360-QĐ/TW, ngày 29/8/2025 của Ban Bí thư về chức năng, nhiệm vụ, tổ chức bộ máy của trung tâm chính trị xã, phường, đặc khu; Quyết định số 1147-QĐ/BTGDVTW, ngày 01/12/2026 của Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương về ban hành Quy chế bồi dưỡng, giảng dạy trung tâm chính trị xã, phường, đặc khu, trung tâm chính trị cấp xã ngày càng khẳng định vai trò là cơ sở bồi dưỡng lý luận chính trị trực tiếp của cấp ủy; là nơi trang bị kiến thức, cập nhật chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; góp phần nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng và chất lượng đội ngũ cán bộ, đảng viên ngay từ cơ sở.
Nhận thức sâu sắc vị trí, vai trò đó, thời gian qua Ban Thường vụ Tỉnh ủy Thái Nguyên đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo triển khai nghiêm túc các quy định của Trung ương về tổ chức và hoạt động của trung tâm chính trị cấp xã; kịp thời ban hành các văn bản chỉ đạo, giao nhiệm vụ cho các cơ quan tham mưu, giúp việc của Tỉnh ủy hướng dẫn các địa phương xây dựng tổ chức bộ máy, quy chế hoạt động, quy chế phối hợp và tổ chức thực hiện thống nhất trên toàn tỉnh. Các trung tâm chính trị đã nhanh chóng ổn định tổ chức, chủ động tham mưu cho cấp ủy ban hành các quy chế, kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng phù hợp với yêu cầu thực tiễn của từng địa phương, tạo nền tảng để mô hình trung tâm chính trị cấp xã vận hành hiệu quả ngay trong năm đầu triển khai. Đến nay, 100% trung tâm chính trị xã, phường trên địa bàn tỉnh đã ban hành quy chế phối hợp bồi dưỡng lý luận chính trị, quy chế bồi dưỡng, giảng dạy và xây dựng kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng hằng năm. Đây là cơ sở quan trọng bảo đảm công tác bồi dưỡng lý luận chính trị được thực hiện nền nếp, thống nhất, đúng quy định, đáp ứng yêu cầu đào tạo đội ngũ cán bộ trong điều kiện mới.
Điểm nổi bật trong hoạt động của các trung tâm chính trị cấp xã là luôn bám sát yêu cầu thực tiễn của địa phương, lấy người học làm trung tâm, tăng cường gắn lý luận với thực tiễn. Nội dung giảng dạy thường xuyên được cập nhật những chủ trương mới của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; lồng ghép giáo dục truyền thống lịch sử địa phương, tình hình phát triển kinh tế - xã hội, thông tin thời sự trong nước và quốc tế. Phương pháp giảng dạy tiếp tục được đổi mới theo hướng phát huy tính tích cực của học viên, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, tổ chức thảo luận, xử lý tình huống và đi nghiên cứu thực tế tại các địa chỉ đỏ, khu di tích lịch sử, mô hình phát triển kinh tế tiêu biểu. Nhiều mô hình, cách làm sáng tạo đã được triển khai và mang lại hiệu quả thiết thực như tổ chức lớp bồi dưỡng nhận thức về Đảng dành riêng cho học sinh trung học phổ thông; mở các lớp vào ngày thứ Bảy, Chủ nhật để tạo điều kiện cho giáo viên, công nhân tham gia học tập; phối hợp giữa các địa phương tổ chức lớp học liên xã, liên phường; tăng cường các hoạt động học tập thực tế gắn với giáo dục truyền thống cách mạng. Những đổi mới này không chỉ nâng cao chất lượng giảng dạy mà còn góp phần mở rộng đối tượng, tạo điều kiện để nhiều cán bộ, đảng viên, đoàn viên, hội viên và quần chúng nhân dân được tiếp cận các chương trình bồi dưỡng chính trị.
Bên cạnh những kết quả đạt được, quá trình triển khai mô hình trung tâm chính trị cấp xã vẫn còn một số khó khăn. Một số địa phương chưa bố trí đủ biên chế theo quy định; một số trung tâm chưa có trụ sở làm việc riêng; chế độ, chính sách đối với giảng viên còn những bất cập; hoạt động nghiên cứu khoa học, tổng kết thực tiễn chưa thật sự đồng đều; công tác kiểm tra, giám sát ở một số nơi chưa thường xuyên. Tuy nhiên, đây là những khó khăn mang tính khách quan trong giai đoạn đầu triển khai mô hình mới và đang từng bước được Ban Thường vụ Tỉnh ủy Thái Nguyên chỉ đạo tập trung giải quyết.
Thực tiễn cho thấy, để nâng cao chất lượng hoạt động của trung tâm chính trị cấp xã trong việc bồi dưỡng cán bộ, đảng viên ở cơ sở, cần tiếp tục triển khai thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp và coi đây là một trong những nhiệm vụ quan trọng của công tác xây dựng Đảng. Trong đó, trọng tâm là nâng cao nhận thức của các cấp ủy về vị trí, vai trò của trung tâm chính trị; kiện toàn tổ chức bộ máy; xây dựng đội ngũ giảng viên có trình độ chuyên môn sâu, bản lĩnh chính trị vững vàng và giàu kinh nghiệm thực tiễn; tiếp tục đổi mới nội dung, chương trình và phương pháp giảng dạy theo hướng hiện đại, thiết thực, gắn lý luận với yêu cầu thực tiễn của địa phương; tăng cường ứng dụng chuyển đổi số trong quản lý và giảng dạy; đẩy mạnh nghiên cứu khoa học, tổng kết thực tiễn; xây dựng môi trường văn hóa sư phạm lành mạnh, kỷ cương, trách nhiệm.
Đất nước đang bước vào giai đoạn phát triển mới với nhiều thời cơ và thách thức đan xen. Nhiệm vụ xây dựng Đảng và hệ thống chính trị ngày càng đặt ra những yêu cầu cao hơn đối với đội ngũ cán bộ các cấp, nhất là ở cơ sở. Trong bối cảnh đó, việc xây dựng và nâng cao chất lượng hoạt động của trung tâm chính trị cấp xã có ý nghĩa chiến lược lâu dài. Đây không chỉ là nơi bồi dưỡng cán bộ mà còn là môi trường rèn luyện bản lĩnh chính trị, bồi dưỡng lý tưởng cách mạng, nâng cao năng lực lãnh đạo và khả năng tổ chức thực tiễn cho đội ngũ cán bộ, đảng viên. Với sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo sâu sát của Ban Thường vụ Tỉnh ủy, sự vào cuộc tích cực của các cấp ủy, tổ chức đảng cùng tinh thần đổi mới, trách nhiệm của đội ngũ cán bộ, giảng viên, các trung tâm chính trị cấp xã trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên sẽ tiếp tục phát huy vai trò là “trường Đảng ở cơ sở”, góp phần xây dựng đội ngũ cán bộ đủ phẩm chất, năng lực và uy tín, ngang tầm nhiệm vụ; tạo nền tảng vững chắc để thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh và công tác xây dựng Đảng trong giai đoạn mới.
Trong bối cảnh toàn Đảng đang tiếp tục đổi mới tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị, xây dựng mô hình chính quyền địa phương hai cấp; thực hiện Quy định số 360-QĐ/TW, ngày 29/8/2025 của Ban Bí thư về chức năng, nhiệm vụ, tổ chức bộ máy của trung tâm chính trị xã, phường, đặc khu; Quyết định số 1147-QĐ/BTGDVTW, ngày 01/12/2026 của Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương về ban hành Quy chế bồi dưỡng, giảng dạy trung tâm chính trị xã, phường, đặc khu, trung tâm chính trị cấp xã ngày càng khẳng định vai trò là cơ sở bồi dưỡng lý luận chính trị trực tiếp của cấp ủy; là nơi trang bị kiến thức, cập nhật chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; góp phần nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng và chất lượng đội ngũ cán bộ, đảng viên ngay từ cơ sở.
Nhận thức sâu sắc vị trí, vai trò đó, thời gian qua Ban Thường vụ Tỉnh ủy Thái Nguyên đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo triển khai nghiêm túc các quy định của Trung ương về tổ chức và hoạt động của trung tâm chính trị cấp xã; kịp thời ban hành các văn bản chỉ đạo, giao nhiệm vụ cho các cơ quan tham mưu, giúp việc của Tỉnh ủy hướng dẫn các địa phương xây dựng tổ chức bộ máy, quy chế hoạt động, quy chế phối hợp và tổ chức thực hiện thống nhất trên toàn tỉnh. Các trung tâm chính trị đã nhanh chóng ổn định tổ chức, chủ động tham mưu cho cấp ủy ban hành các quy chế, kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng phù hợp với yêu cầu thực tiễn của từng địa phương, tạo nền tảng để mô hình trung tâm chính trị cấp xã vận hành hiệu quả ngay trong năm đầu triển khai. Đến nay, 100% trung tâm chính trị xã, phường trên địa bàn tỉnh đã ban hành quy chế phối hợp bồi dưỡng lý luận chính trị, quy chế bồi dưỡng, giảng dạy và xây dựng kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng hằng năm. Đây là cơ sở quan trọng bảo đảm công tác bồi dưỡng lý luận chính trị được thực hiện nền nếp, thống nhất, đúng quy định, đáp ứng yêu cầu đào tạo đội ngũ cán bộ trong điều kiện mới.
Đồng chí Trần Kim Dung, Phó Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Tỉnh ủy phát biểu chỉ đạo
tại Hội nghị giao ban công tác bồi dưỡng lý luận chính trị quý II/2026
Song song với việc kiện toàn tổ chức, bộ máy theo định hướng của Trung ương. Đội ngũ lãnh đạo, giảng viên chuyên trách và giảng viên kiêm nhiệm từng bước được củng cố, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong giai đoạn mới. Đặc biệt, hệ thống giảng viên kiêm nhiệm với gần 300 đồng chí là những cán bộ lãnh đạo, quản lý, báo cáo viên giàu kinh nghiệm thực tiễn tiễn ở các cơ quan, đơn vị trong hệ thống chính trị. Đội ngũ giảng viên cơ bản có trình độ chuyên môn, trình độ lý luận chính trị đáp ứng yêu cầu; nhiều đồng chí có trình độ thạc sĩ, cao cấp lý luận chính trị, được bồi dưỡng nghiệp vụ sư phạm và phương pháp giảng dạy, đây là nguồn lực quan trọng, góp phần nâng cao chất lượng công tác giảng dạy tại các Trung tâm.tại Hội nghị giao ban công tác bồi dưỡng lý luận chính trị quý II/2026
Điểm nổi bật trong hoạt động của các trung tâm chính trị cấp xã là luôn bám sát yêu cầu thực tiễn của địa phương, lấy người học làm trung tâm, tăng cường gắn lý luận với thực tiễn. Nội dung giảng dạy thường xuyên được cập nhật những chủ trương mới của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; lồng ghép giáo dục truyền thống lịch sử địa phương, tình hình phát triển kinh tế - xã hội, thông tin thời sự trong nước và quốc tế. Phương pháp giảng dạy tiếp tục được đổi mới theo hướng phát huy tính tích cực của học viên, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, tổ chức thảo luận, xử lý tình huống và đi nghiên cứu thực tế tại các địa chỉ đỏ, khu di tích lịch sử, mô hình phát triển kinh tế tiêu biểu. Nhiều mô hình, cách làm sáng tạo đã được triển khai và mang lại hiệu quả thiết thực như tổ chức lớp bồi dưỡng nhận thức về Đảng dành riêng cho học sinh trung học phổ thông; mở các lớp vào ngày thứ Bảy, Chủ nhật để tạo điều kiện cho giáo viên, công nhân tham gia học tập; phối hợp giữa các địa phương tổ chức lớp học liên xã, liên phường; tăng cường các hoạt động học tập thực tế gắn với giáo dục truyền thống cách mạng. Những đổi mới này không chỉ nâng cao chất lượng giảng dạy mà còn góp phần mở rộng đối tượng, tạo điều kiện để nhiều cán bộ, đảng viên, đoàn viên, hội viên và quần chúng nhân dân được tiếp cận các chương trình bồi dưỡng chính trị.
Trung tâm chính trị xã Võ Nhai tổ chức hoạt động về nguồn và trao Giấy chứng nhận cho học viên lớp đảng viên mới
Kết quả hoạt động của hệ thống trung tâm chính trị cấp xã trên địa bàn tỉnh trong năm đầu triển khai mô hình mới đã đạt được những hiệu quả tích cực. Từ tháng 7 năm 2025 đến tháng 6 năm 2026, toàn tỉnh đã tổ chức 340 lớp đào tạo, bồi dưỡng, tập huấn và cập nhật kiến thức cho hơn 30 nghìn lượt học viên. Trong đó có 104 lớp bồi dưỡng nhận thức về Đảng với 7.707 học viên; 53 lớp bồi dưỡng đảng viên mới với 3.662 học viên; 73 lớp bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ với 6.452 học viên; 42 lớp bồi dưỡng chuyên đề với 4.089 học viên; 45 lớp cập nhật kiến thức, thông tin thời sự, chính sách với 4.648 học viên và 23 lớp khác theo yêu cầu của cấp ủy với 4.390 học viên. Đặc biệt, 100% giảng viên chuyên trách hoàn thành và hoàn thành vượt định mức giờ giảng theo quy định. Đây không chỉ là những con số đơn thuần mà còn phản ánh sự nỗ lực rất lớn của cấp ủy các cấp, của đội ngũ cán bộ, giảng viên trung tâm chính trị trong điều kiện vừa kiện toàn tổ chức bộ máy, vừa phải bảo đảm hoàn thành nhiệm vụ chuyên môn. Cùng với nhiệm vụ bồi dưỡng, các trung tâm chính trị đã từng bước quan tâm nghiên cứu khoa học, tổng kết thực tiễn, xây dựng môi trường văn hóa công sở, giữ vững kỷ luật, kỷ cương trong giảng dạy và học tập. Công tác quản lý lớp học, thẩm định giáo án, kiểm tra chất lượng bài giảng được thực hiện nghiêm túc; chuyển đổi số trong quản lý và giảng dạy từng bước được đẩy mạnh; cơ sở vật chất, trang thiết bị tiếp tục được tỉnh quan tâm đầu tư, nâng cấp, cơ bản đáp ứng yêu cầu hoạt động của các trung tâm.Bên cạnh những kết quả đạt được, quá trình triển khai mô hình trung tâm chính trị cấp xã vẫn còn một số khó khăn. Một số địa phương chưa bố trí đủ biên chế theo quy định; một số trung tâm chưa có trụ sở làm việc riêng; chế độ, chính sách đối với giảng viên còn những bất cập; hoạt động nghiên cứu khoa học, tổng kết thực tiễn chưa thật sự đồng đều; công tác kiểm tra, giám sát ở một số nơi chưa thường xuyên. Tuy nhiên, đây là những khó khăn mang tính khách quan trong giai đoạn đầu triển khai mô hình mới và đang từng bước được Ban Thường vụ Tỉnh ủy Thái Nguyên chỉ đạo tập trung giải quyết.
Thực tiễn cho thấy, để nâng cao chất lượng hoạt động của trung tâm chính trị cấp xã trong việc bồi dưỡng cán bộ, đảng viên ở cơ sở, cần tiếp tục triển khai thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp và coi đây là một trong những nhiệm vụ quan trọng của công tác xây dựng Đảng. Trong đó, trọng tâm là nâng cao nhận thức của các cấp ủy về vị trí, vai trò của trung tâm chính trị; kiện toàn tổ chức bộ máy; xây dựng đội ngũ giảng viên có trình độ chuyên môn sâu, bản lĩnh chính trị vững vàng và giàu kinh nghiệm thực tiễn; tiếp tục đổi mới nội dung, chương trình và phương pháp giảng dạy theo hướng hiện đại, thiết thực, gắn lý luận với yêu cầu thực tiễn của địa phương; tăng cường ứng dụng chuyển đổi số trong quản lý và giảng dạy; đẩy mạnh nghiên cứu khoa học, tổng kết thực tiễn; xây dựng môi trường văn hóa sư phạm lành mạnh, kỷ cương, trách nhiệm.
Đất nước đang bước vào giai đoạn phát triển mới với nhiều thời cơ và thách thức đan xen. Nhiệm vụ xây dựng Đảng và hệ thống chính trị ngày càng đặt ra những yêu cầu cao hơn đối với đội ngũ cán bộ các cấp, nhất là ở cơ sở. Trong bối cảnh đó, việc xây dựng và nâng cao chất lượng hoạt động của trung tâm chính trị cấp xã có ý nghĩa chiến lược lâu dài. Đây không chỉ là nơi bồi dưỡng cán bộ mà còn là môi trường rèn luyện bản lĩnh chính trị, bồi dưỡng lý tưởng cách mạng, nâng cao năng lực lãnh đạo và khả năng tổ chức thực tiễn cho đội ngũ cán bộ, đảng viên. Với sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo sâu sát của Ban Thường vụ Tỉnh ủy, sự vào cuộc tích cực của các cấp ủy, tổ chức đảng cùng tinh thần đổi mới, trách nhiệm của đội ngũ cán bộ, giảng viên, các trung tâm chính trị cấp xã trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên sẽ tiếp tục phát huy vai trò là “trường Đảng ở cơ sở”, góp phần xây dựng đội ngũ cán bộ đủ phẩm chất, năng lực và uy tín, ngang tầm nhiệm vụ; tạo nền tảng vững chắc để thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh và công tác xây dựng Đảng trong giai đoạn mới.
Lưu Đường Tăng